AĞIZ VE DİŞ SAĞLIĞININ DİYABET İLE İLİŞKİSİ

AĞIZ VE DİŞ SAĞLIĞININ DİYABET İLE İLİŞKİSİ

Diyabet (şeker hastalığı) pankreas denilen organda, insülin salgılayan beta hücrelerinin herhangi bir nedenle sayısında ya da fonksiyonlarında azalma sonucu gelişen kanda şeker oranının artmasıyla karakterize bir hastalıktır.

dt canan sayıcı
Ağız Ve Diş Sağlığının Diyabet İle İlişkisi

Diyabet Hastalığının Ağız Ve Diş Sağlığına Etkileri Nelerdir?

Yapılan araştırmalar diyabetli kişiler arasında diş eti hastalığının görülme oranının yüksek olduğunu göstermiştir. Böylece diş eti hastalıkları da; kalp hastalığı, obezite, yüksek tansiyon, böbrek hastalıkları ve göz hastalıkları gibi diyabetle ilişkili diğer komplikasyonların listesine eklenmiştir. Aslında bu ilişki karşılıklıdır. Yani hem diyabet hastalarında diş eti hastalıklarına yatkınlık vardır, hem de diş eti hastalığı kan şekeri kontrolünü etkileyip diyabetin ilerlemesine neden olabilmektedir.

Diyabetli hastaların ağız ve diş sağlığı sağlanmadan ve idame ettirmeden, diyabeti tedavi ettirmek imkansızdır. Aynı zamanda iyi bir ağız sağlığı, genel sağlığın bir parçasıdır.

Diyabetlilerde diş sorunları

Diyabetlilerde Ağız İçinde Ortaya Çıkabilecek Problemler Nelerdir?

  • Diş eti iltihabı
  • Çürük riskinde ve/veya sayısında artış
  • Ağız kuruluğu
  • Diş etinin aşırı büyümesi
  • Ataşman ve kemik kaybı
  • Dil ve ağızda yanma
  • Diş eti hastalıklarında artış
  • Tükürükte artan Ca2
  • Glikoza bağlı plak birikimi
  • Tat alma bozukluğu
  • Dilin bilinen renk ve görüntüsünün kaybı
  • Dil ağrısı
  • Tükürük bezlerinde büyüme
  • Diş çekim boşluğu iltihabı
  • Pulpitis (diş pulpası dokusunun iltihaplanmasıdır)
  • Herpetik lezyonlar, fibromatöz gelişimler
  • Tekrarlayıcı diş eti apseleri
  • Oral liken planus (başlıca deri ve ağız mukozasını etkileyen kronik enflamatuar bir hastalıktır.)
  • Ülserasyon varlığı
  • Ağız kokusu
  • Dişlerde pozisyon değişiklikleri ve sallanmalar
  • Mantar enfeksiyonları

Diyabet hastalarında yüksek kan şekeri seviyesi kan damarlarında kalınlaşmaya ve tıkanmaya neden olduğundan kanın oksijen taşıma kapasitesi azalır. Bunun sonucu olarak dokuların beslenmesi bozulur. Bu durum diş etlerinin iltihaplanmaya karşı direncini düşürür. Hastaların diş etlerinde kanamalar meydana gelir ve ağızda aseton kokusu mevcuttur. Ağız içerisindeki bu enfeksiyon şeker kontrolünü de güçleştirir ve olay kısır döngü halini alır.

Kontrolsüz diyabet hastalarının tükürüklerinde yüksek şeker seviyesi bazı bakterilerin hızla artmasına sebep olur. Diş eti iltihapları daha da şiddetlenir. Tükürükteki şeker nedeniyle ağızda mantar enfeksiyonları oluşabilir. Dudakların birleşim yerindeki çatlak ve kızarıklıklar mantar enfeksiyonunun göstergesidir.

Sigara kullanımı ve geceleri çıkarılmayan protezler mantar enfeksiyonlarını hızlandırmaktadır. Hastalar protez temizliğine dikkat etmeli ve geceleri mutlaka çıkarmalılardır. Sigara kullanılmamalıdır. Ağızda, mantar enfeksiyonun tedavisinde ilaçlar kullanılır. Tükürükteki yüksek şeker seviyesi çürüklerin artmasına da sebebiyet verir.

Diyabetli hastalarda tükürük salgısının miktarının azalması ve koyulaşması ile ağız kuruluğu meydana gelir. Gıdalar diş yüzeyine kolay yapışır. Ve plak gelişiminin ardından diş taşları oluşabilir. Ağız kuruluğu, hastaların yaralanmalarının iyileşmesinin gecikmesine, iltihaplanmasının artmasına ve bunun sonucunda diş kayıplarına sebep olabilir. Ağız kuruluğu nedeniyle konuşma ve beslenme sırasında ağız mukozasının travmatize olmasıyla hasta ağrı hissedebilir, ağızda iltihabi ve kandidal enfeksiyonlar artış gösterebilir. Ağız kuruluğunun tedavisi için sık sık ağız çalkalanmalı diş hekimi uygun görürse tükürük preparatları kullanılmalıdır. Diş hekimi ağız muayenesinde diyabetin ağız bulgularını değerlendirerek erken tanıya yardımcı olabilir.

Diyabetlilerde Diş Ve Diş Eti Problemleri Nasıl Önlenebilir?

Diyabetlilerde Diş Ve Diş Eti Problemleri Nasıl Önlenebilir?

  • Hastalar öncelikle kan şeker düzeylerini düzenli olarak kontrol etmelidirler.
  • Her 6 ayda bir düzenli olarak diş hekimine görünmelidirler.
  • Dişler günde en az 2 defa, 2 dakika boyunca fırçalanmalıdır. Dilin üzeri de mutlaka fırçalanmalıdır.
  • Diş ipi günde en az 1 defa kullanılmalıdır.
  • Diş eti problemleri olan ve yaygın çürük dişli hastalar klorheksidinli gargara kullanmalıdır.

Diyabet Hastalarının Diş Hekimine Giderken Yapması Gerekenler

  • Diş hekimine gitmeden 1 gün önce mutlaka kan şekeri seviyesini ölçmeli ve bunu diş hekimine belirtmelidirler.
  • Diyabetli hastaları diş müdahalesi için en uygun zaman kahvaltıdan sonraki sabah saatleridir.
  • Kontrolsüz diyabette ve yüksek kan şekeri seviyesinde yara iyileşmesi geciktiğinden iltihaplanmalar şiddetlenerek ağrıya sebep olabilir.
  • Bazı geniş cerrahi müdahalelerde hastanın hekimi ile görüşülerek hem beslenmede hem de ilaçların dozunda değişiklikler yapılabilir.
  • Gerekirse genel anestezi altında da diş tedavisi yapılabilir.
  • Diş ve diş eti tedavisi, hastalarda stres oluşumuna sebep olabilir. Bu nedenle operasyon öncesi ve sonrasında ağrı kesici ve sakinleştiriciler kullanılabilir.
  • Enfeksiyon varlığında profilaktik antibiyotik uygulanmalıdır.
  • Herhangi bir cerrahi müdahaleden önce hastanın kan şekeri seviyesinin 180 mg/dl’nin altında olması istenir. Eğer kan şekeri seviyesi 180 mg/dl’nin üstündeyse ancak acil enfeksiyon müdahaleleri yapılır. Çünkü enfeksiyon kan şekeri seviyesini daha da yükseltir!
  • Ağızda cerrahi girişim sonrası 24-48 saat ilaç tedavisi sürdürülmelidir.

Diyabet hastaları düzenli ilaç kullanımı, kontrollü beslenme, gün içinde düzenli ağız bakımı ve periyodik diş hekimi ziyaretleriyle daha kolay ve konforlu bir yaşam sürerler.

Diş Hekimi Canan SAYICI

 

5 Yorum

Yorum Ekle

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir