Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul 31°C
Gök Gürültülü

DİŞ ÇÜRÜĞÜ, DİŞ TEMİZLİĞİ VE BESLENME

DİŞ ÇÜRÜĞÜ, DİŞ TEMİZLİĞİ VE BESLENME

DİŞ ÇÜRÜĞÜ NEDİR?

Diş çürüğü multifaktoriyel bir hastalıktır. Dişlerde çürük oluşabilmesi için gıda artıkları, çürük yapıcı mikroorganizmalar, dişler ve zaman gerekmektedir.
Karyojenik mikroorganizmaların gıda artıklarını fermente etmesi sonucu açığa çıkan asit dış sert dokularında çözünmeye sebep olur. Bu kimyasal çözünme ilerlediğinde kavitasyon adı verilen boşluklar oluşur . Oluşan diş çürükleri tedavi edilebildiği gibi henüz oluşmadan korunmak da mümkündür.

ÇÜRÜK VE AĞIZ TEMİZLİĞİ

Diş çürüğünden korunmak için ilk ve muhakkak yapılması gereken ağız temizliğine dikkat etmektir. Bakteri plağının dişlerden uzaklaştırılması ancak etkili bir diş fırçalamaya mümkündür. Fırçanın ulaşamadığı bölgeler olan arayüz dediğimiz dişlerin birbirine bakan yüzeyleri de diş ipi ya da arayüz fırçasıyla temizlenmelidir.

ÇÜRÜK VE BESLENME

Diyetle tükettiğimiz besinlerin de çürük üzerinde doğrudan etkisi vardır. Aldığımız gıdalara dikkat ederek de çürükten korunmamız mümkündür. Şekerli ve asitli yiyecek-içeceklerden uzak durmalı onların yerine protein ağırlıklı beslenmeye özen göstermeliyiz. Proteinlerin son yıkım ürünü amonyaktır. Bu son ürün amonyum hidroksite dönüşür. Amonyum hidroksit de bazik olduğundan asidik olan ortamın nötrleşmesine sebep olur. Bu sebeple de proteinler çürük önleyici gıdalardır. Karbonhidratlar ise bakteriler tarafından fermente edilirler ve asit kaynağı olmalarından dolayı doğrudan çürük etkenidirler. Bu fermente olabilen karbonhidratların yerine aspartam, sorbitol, xylitol gibi yapay tatlandırıcılar kullanılabilir. Mikroorganizmalar bu tatlandırıcıları fermente edemezler. Yağların ise çürüğe doğrudan bir etkisi yoktur. Ancak kayganlık verici özelliklerinden dolayı dişlere plak tutunmasını azaltırlar.

ÇÜRÜK VE YAŞ

Yaşlı bireylerde dentin kanallarının daralmasından dolayı oluşan çürüğün ilerlemesi daha yavaştır . Bununla birlikte dis eti çekilmeleri ve dişlerdeki aşınmalara bağlı olarak plak tutulumunun artması ve yaşlı bireylerdeki diş fırçalama etkinliğinin azalmasına bağlı olarak çürük riski artmaktadır. Yaşlılıkta görülen sistemik hastalıklar ve tedavisinde kullanılan bazı ilaçlar tükürük akışını azaltmaktadır. Azalan tükürük miktarından dolayı ağzın kendi kendini temizleme özelliği azalır.

ÇÜRÜK VE HAMILELIK

Hamilelikle birlikte yeme alışkanlıkları değişir. Öğün sayısı ve karbonhidratlı yiyeceklere eğilim artar. Ayrıca kusmalara bağlı dişler asite maruz kalırlar. Artan östrojen ve progesteron hormonlarına bağlı olarak plak tutulumu artar ve hamilelik gingivitisi görülür. Gingivitis kaynaklı oluşan dis eti kanamaları anne adaylarının diş fırçalamaktan kaçınmasına sebeb olabilir . Bütün bu nedenler de hamileliği çürük acısından riskli yapmaktadır. Ancak gerekli oral hijyen sağlandığında hamilelik döneminde de çürükten korunmak mümkündür.

 

ÇÜRÜK VE SİSTEMİK HASTALIKLAR

Tiroid ve paratiroid hormonları kalsiyum metabolizması üzerinde etkilidirler.Bu metabolizmanın çalışmasını etkileyen hastalıklar kalsifikasyon acısından zayıf , çürüğe karşı daha dayanıksız dişlere sebeb olur.

Ağız kuruluğu yapan hastalıklar ve tedaviler de çürük oluşumu açısından önemlidir. Yeterli tükürük akışı olmayan ağızlarda dişler tükürüğün yıkayıcı ve tamponlayıcı etkisinden uzak ve çürüğe karşı savunmasız kalırlar.

Sindirim sistemi rahatsızlıklarına bağlı olarak görülen kusma ve mide içeriğinin ağza gelmesiyle dişler sürekli olarak asite maruz kalır bu durum da yine çürük için önemli olan ortamın hazırlanmasını sağlar.

Diş çürüğü oluşumu bunların dışında alışkanlıklar, kalıtım, coğrafik bölge, sosyo ekonomik durum , dişlerin yapısal ve morfolojik farklılıkları gibi faktörlerden etkilenir . Ancak her durumda önlenebilir ve tedavi edilebilir bir hastalıktır. Diş kaybı yaşamadan önlemini almak için önemli olan düzenli oral hijyen ve diş hekimi kontrolüdür.

Diş Hekimi Hilal Yumurtacı

 

Dt.Hilal Yumurtacı
ZİYARETÇİ YORUMLARI - 0 YORUM

Henüz yorum yapılmamış.