Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul 31°C
Gök Gürültülü

EYVAH! ÇOCUĞUMA NELER OLUYOR?

EYVAH! ÇOCUĞUMA NELER OLUYOR?

Son zamanlarda gelen çocuk danışanlarımın ebeveynleri “Eyvah çocuğumuza bir şeyler oldu, ters giden şeyler var. Çocuğumuz kontrolden çıktı ve bu davranışlarını anlayamıyoruz!” şeklinde söylemlerde sıklıkla bulunduklarını fark ettim. Ebeveynlerin “Çocuğumuzu düzeltin!” talepleri sizce de çocuklara haksızlık olmuyor mu? Bu durumda öncelikle ebeveyn olarak çocuğumuzla kurduğumuz ilişkiyi gözden geçirmek, çocuğumuzu anlamaya çalışmak ve ona kulak vermek gerekmektedir.

Çocukların problemli davranışlar sergilemesinin altında yatan çeşitli sebepleri vardır. Çocuğun problemli davranışlarının anlamı, yolunda gitmeyen bir şeyler ve ya karşılanamayan ihtiyaçlar olabilmektedir. Odaklanılması gereken çocuğun problemli davranışlarından ziyade çocuğun ihtiyacının ne olduğudur. Problemli davranışlar birer semptom gibidir, altta yatan asıl konuyu anlamak gerekir. Çocuğunuz size bir şeyler anlatmaya çalışıyordur ve davranış problemleri sadece kullandığı bir dil olabilir. Bu istenmedik davranışların perde arkasında açlık, sıkılma, üzüntü, endişe, kızgınlık, güvensizlik gibi sebepler yatabilir. Bazen de çocuklar nasıl davranmaları gerektiğini bilmediklerinden dolayı bu şekilde davranış sergileyebilirler.

Örneğin çocuklar, çevresindekilerin ilgisini çekmek ve ya zevk almadığı bir etkinliği sonlandırmak isteyebilir fakat çocuk için zor olan bu gibi durumlarda nasıl davranması gerektiğini ya da hangi kelimeleri seçerek kendini ifade edebileceğini bilemeyebilir. Bu sebeple birine tekme atmak ya da vurmak gibi bir davranışla kendisini ifade etmeye çalışır. Kısaca çocuklar neye ihtiyaçları olduğunu anne babalarına anlatmaya çalışırlar. İhtiyaçları karşılanmazsa problemli davranışlar sergileyerek, vermek istedikleri mesajı daha gürültülü şekilde yollayabilirler.

Çocuğun bakımından sorumlu olan kişiler çocuğun problemli davranışlarını anlama ve yorumlamayı öğrenmelidirler. Çünkü çocuklar, özellikle güç olan bir durum içinde olduğunda destek sağlayacak ve yol gösterecek güvenilir, tutarlı ve kendilerini seven bir yetişkine ihtiyaç duyarlar. Bazı ebeveynler, davranış problemleri yaşayan çocuğun kendisini problem olarak görebilmekte ve psikologtan çocuğun değişmesi yönünde talepte bulunmaktadır.  Aksine bazı ebeveynler ise, çocuğun problemli davranışlarının var olduğunu kabul eder ve başa çıkmak için yöntemler arar; bu yaklaşım onlar için çözüm kapısını aralamada yardımcı olur.

Çocuk problemli davranış sergilediğinde ona bağırmak ve ya cezalandırmak davranış problemlerini kısa süreliğine ortadan kaldırabilir fakat asla bir çözüm üretmez, çocuğa destek vermez ve zor durumla karşılaştığında nasıl davranması gerektiğini öğretmez. Davranış problemleri sergileyen çocuğu cezalandırmak yerine ona destek verildiğinde, duyguları anlamlandırıldığında ve ihtiyaçları karşılandığında, çocuk kendini ifade etmek için problemli davranış sergileme yolunu izlemeyecektir.

Bunların yanı sıra ceza yöntemini benimseyen ebeveynin çocuğuna vermiş olduğu mesaj: “Öfkelenmek ve bağırmak problem çözmek için iyi bir yoldur.”  şeklinde olur. Ebeveynlerin asıl odaklanması gereken temel amaç çocuğa kendi davranışlarını nasıl kontrol edebileceğini öğretmektir. Dolayısıyla ebeveynlere, çocuğu için iyi birer rol model olma görevi düşmektedir. Böylelikle ebeveynler çocuğuna ihtiyaçlarını ifade etmenin işlevsel yollarını öğretebilir ve bunun sonucunda çocuk kendisine yaşam boyu yardımcı olacak sosyal becerileri kazanmış olur. Çocuğunuz, tüm bunlara rağmen hala problemli davranışlar sergilemeye devam ediyorsa uzman psikolog/psikiyatristen yardım almanız faydalı olacaktır.

Uzm. Psk. Ebru Tekcan
Uzm. Psk. Ebru Tekcan
İzmir Anadolu Kız Lisesi’nden mezun olduktan sonra lisans eğitimine İstanbul Ticaret Üniversitesi Psikoloji bölümünde devam etmiş, lisans eğitimi boyunca başarı bursları almıştır. Lisans eğitimini “Lezbiyen ve Gey Bireylerde İçselleştirilmiş Homofobi: Benlik Saygısı ve Yalnızlık Düzeyi İncelenmesi” bitirme projesiyle tamamlamış ve üstün onur derecesiyle mezun olmuştur. Lisans eğitiminin hemen ardından Maltepe Üniversitesi Klinik Psikoloji Yüksek Lisans programına kabul edilmiştir. Lisansüstü eğitimini “Yetişkinlerde Travma Sonrası Stres Belirtileri ile Travma Sonrası Büyüme Arasındaki İlişkide Öz-Şefkatin Düzenleyici Rolü” konulu teziyle tamamlamış, Uzman Klinik Psikolog unvanını almaya hak kazanmıştır. Eğitim hayatı boyunca, Bağımlılık Yapıcı Madde Danışma ve Ayakta Tedavi Merkezi (DanTe), Erenköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Eğitim Araştırma Hastanesi, İstanbul Tüp Bebek ve Kadın Sağlığı Merkezi, İ. Ü. Çapa Tıp Fakültesi Nörolojik Bilimler Psikoloji Laboratuvarı (Prof. Dr. Öget Öktem TANÖR’ün gözetiminde), Bakırköy Mazhar Osman Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi, İstanbul Adalet Sarayı Çocuk ve Aile Mahkemeleri, İ. Ü. Çapa Tıp Fakültesi Nörolojik Bilimler, Neş’e Erberk Joyfull House Anaokulu, Tohum Otizm Vakfı gibi birçok özel ve devlet kurumlarında görev almıştır. Bunlara ek olarak Kadıköy Belediyesi’nde “Risk Altındaki Çocuklar Çalıştayı”na katılarak faaliyetlerde bulunmuştur. Maltepe Üniversitesi’nin düzenlediği International Student Congress’nde “Attachment Based Peer Support: A Case Study” başlıklı çalışmalarını sunmuştur. Lisansüstü eğitimi boyunca bilişsel davranışçı terapi ve psikodinamik terapiler üzerine kapsamlı bir kuramsal eğitim aşamasından sonra Maltepe Üniversitesi Sokakta Yaşayan ve Çalışan Çocuklar için Uygulama Merkezi (SOYAÇ) ile birlikte yürütülen "Liseden Üniversiteye Gençler Birlikte" adlı sosyal sorumluluk projesinde risk altındaki 15-19 yaş arası bireylerle görüşme yapmış ve süpervizyonunu tamamlamıştır. Ayrıca süpervizyon kapsamında yetişkinlerle psikoterapi yaparak bilişsel davranışçı terapi ve bağlanma odaklı psikodinamik terapi süpervizyonunu Yrd. Doç. Dr. İpek Güzide PUR KARABULUT’tan almıştır. Çift terapisi alanında ise Prof. Dr. Hürol FIŞILOĞLU’ndan Çift-Evlilik Terapileri üzerine eğitim almıştır. Eğitim hayatı süresince pek çok kongre ve sempozyuma katılmış olup, lisansüstü kapsamında “Bilişsel Davranışçı Terapi” eğitimini Yrd. Doç. Dr. Kuntay ARCAN ve Yrd. Doç. Dr. Başak BAHTİYAR’dan, “Psikanalitik Yönelimli Psikopatoloji” ve “Çocuğun Psikoseksüel Gelişimi” eğitimlerini Yrd. Doç. Dr. Neslihan ZABCI’dan almıştır. “Çocuk Suçluluğu” ve “Çocuk Psikolojisi ve Gelişimi” eğitimlerini ise Prof. Dr. Haluk YAVUZER’den almıştır. Türk Psikologlar Derneği bünyesinde düzenlenen Nöropsikolojik DeğerlendirmeTestleri eğitimini Şükriye AKÇA KALEM’den almıştır. Prof. Dr. Tevfika TUNABOYLU İKİZ tarafından verilen “Rorschach ve Projektif Testler Eğitimi”ne devam etmektedir. Bireysel psikoterapide, duygu odaklı bilişsel davranışçı terapi, bağlanma odaklı psikodinamik terapi ile bilinçli farkındalık (mindfulness) yöntemlerini uygulamaktadır. Aynı zamanda psikanalitik kişilik gelişimi ve psikopatolojisi kuramlarını temel kabul ederek çalışmaktadır. Yetişkinlerle bireysel psikoterapi, aile-çift terapisi ve 15-19 yaş arası ergen ve ebeveyn danışmanlığı yapmaktadır. Aynı zamanda Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’nda uzman klinik psikolog olarak çalışmalarına devam etmekte (savaş, göç, kayıp, şiddet, istismar gibi nedenlerle travmaya maruz kalan çocuklarla psikoterapi çalışmaları, yetişkinlerle bireysel psikoterapi ve aile-çift terapisi) ve “Aile Eğitim Programı” kapsamında çeşitli kurum/kuruluşlarda eğitim ve seminer vermektedir. İstanbul Ayvansaray Üniversitesi’nde “Sosyal Hizmet Merkezlerinde Psikolog Olmak” konulu seminer vermiştir. Yeşil Işık Eğitim ve Psikolojik Danışmanlık Merkezi’nde danışanlarıyla psikoterapi yapmaya ve meslek eğitimleri vermeye devam etmektedir. Bunların yanı sıra AFAD Acil Müdahale Ekibinde herhangi bir afet veya kriz durumlarında psikososyal destek sağlamaktadır. Üsküdar İlçe Emniyet Müdürlüğü Çocuk Büro Amirliği’nde mağdur çocukları veya işlenen suça dolaylı olarak tanık olan diğer mağdur çocukları kamera karşısında dinleyerek, ifade tutanağı düzenlemektedir. Türk Psikologlar Derneği üyesidir ve TPD etik yönetmeliğine bağlıdır.
YAZARA AİT TÜM YAZILAR
ZİYARETÇİ YORUMLARI - 0 YORUM

Henüz yorum yapılmamış.