Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul 31°C
Gök Gürültülü

Sülük Hakkında Genel Bilgiler 1

30.04.2017
A+
A-

Sülük Anatomisi

Doğum anından itibaren bir sülük yüzlerce halkaya sahiptir. Metamorfoz yoktur, bu da sülüğün hücre bölünmesiyle çoğalmadığı tamamıyla kendisinin çoğalmasıyla olduğu anlamına gelmektedir. Böylelikle genç bir sülük yetişkine eşittir. Solucanın tersine , sülük kesitli halka üretemiyor. Yetişkin sülük 3 g civarıdır. Kendini geri çekerek zeytin kadar olabilir ve bu durumda yayvan duran bir sülüğün yarısı kadar gelmektedir. Her iki ucunda ilerlediğinde sabit durmasını sağlayan ve yemede kolaylık sağlayan bir ventuza sahiptir. Sülüğün kafası iç ventuzla birlikte üçgen formuyla tanınır. Halbuki dış ventuz daha genişçe, yuvarlak ve düzleşmiştir. Baştan hareketle sayarak, birinci ile onuncu halkada beş çift gözü bulunur; 31.ve 32. halka arasında penis bulunmakta ve 36 ile 37. halka arasında vaginası bulunmaktadır, zira sülükler hermafrodittirler ve karşılıklı ürerler. Derileri son derece elastiktir ve genişleyebilir. Sülük derisi sayesinde nefes alır verir. Kendini taşlara, bitkilere sürterek ya da muayenehanede süngerle yapışkan cütikül adı verilen dışsal bir tabakasındaki mukozayı atmalıdır. Derisi son derece gelişmiş duyarlı ve kompleks bir yapıdadır.

Sülük derisinin altında hareketli kalın bir kas tabakasına ve iki adet ona elastikiyet veren ya da en yüksek biçimde toplanmasını ve yayılmasını sağlayan enine dorsivental kasa sahiptir.İki sene boyunca perhizli yaşayabilmek için yeterince besin alabilmek için ve derisinin ölçeklenebilmesi ve iyi kaslara sahip olmak için, sülük iyi gelişmiş kendi bedeninin on katı kadar kan emebilmesi için bir hazım tübüne sahip olmalıdır. Gerçekten de ölçeklenebilir büyük bir mideye, yanlamasına alınmış kanın muhafazası için ceplere onu takip eden sınırlı bir bağırsağa sahiptir. Kan midede aylar boyunca bozulmadan akıcıdır. Sülüğün anüsü dışsal ventuzu üstünde sırt pozisyonunda durmaktadır. Çene yıldız biçiminde ağız boşluğunda üçgen şeklindedir ve içsel ventuzla velum ismindeki bir kıvrımla ayrılmış şekildedir. Bu birçok küçük dişle(240 diş civarı) kaplı olan çeneyle -aynı mercedesteki forma benzeyen bir görüntü oluşturan-, makas vaziyetinde deriye geçer! Dişle arasında salyanın gizlendiği gözenekler bulunur. Sinir sistemi beyinsel bir gangliyondan oluşan 21 adet gangliyon zincir çiftinden oluşur. Sülük gelişmiş bir beyine sahip değildir. Büyük gangliyonlar birçok araştırmanın konusunu teşkil etmiş ve tıp için biyolojik bilgisayar için örnek teşkil ediyor.

Yaşam tarzları

Kuraklığa karşı korunma önlemlerinin eksikliği yüzünden, sülükler nemli bir ortamda yaşamak zorundadırlar. Tatlı, temiz, daha ziyade soğuk ve kireç açısından fakir, çok az bir akıntıya sahip suları severler. Beslenmek için kurbağaların, balıkların, kuşların etraflarında memelilerin varlığına ihtiyaç duyarlar. Sülükler sadece kanla beslenirler(sıcak ya da soğukkanlı hayvanlar). Ama üreme için, çiftleşmeden evvel, sıcakkanlı bir hayvanla beslenmeleri gereklidir, yoksa hamile kalamıyorlar.

Üreme

Üreme hazirandan ekime kadardır. Döllenmeden sonra aynı şekilde karşılıklı olarak, sülükler genital bölgelerindeki bir proteinin yardımıyla oluşturdukları bir kozanın(clistellum) içine yumurtlarlar. Bu proteinler vücutlarındaki hızlı hareketlerle dövülerek köpüğe dönüştürürler. Sonra bu havad hızlıca sertleşerek kozaya dönüşür. Bu sonuncusu sert bir alana yerleştirilerek köpükle ya da nemli çimlerle korunur. Her kozadan aşağı yukarı 6 hafta içerisinde file isminde uzunluğu 10 ile 20 mm arasında değişen ve ağırlığı 30 ile 50 mg ağırlığında 5 ile 30 arasında sülük doğar. Ebeveynler kesinlikle yavrularıyla ilgilenmezler. Fileler önce 3 ile 6 hafta arasında perhizde kalırlar sonra kurbağa yavrularına,semenderlere, kurbağalara ve balıklara beslenmek için saldırırlar. Gelişimlerini aktive etmek için, genç sülükler yetişkinlerden daha fazla beslenmelidirler. Üç haftadan sonra yenir öğün en uygun olanıdır. Ama doğada gıda bulmak onlar için zordur. Aynı şekilde yabani sülükler yetişkin olabilmek için üç ile dört seneye ihtiyaç duyarlar. Halbuki laboratuvarda düzenli bir beslenmeyle mesela ördek kanıyla bir ile iki sene yeterlidir.

 

Dr. Gökhan Güler
ZİYARETÇİ YORUMLARI - 0 YORUM

Henüz yorum yapılmamış.