Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul 28°C
Parçalı Bulutlu

TİK BOZUKLUĞU NEDİR ?

10.02.2018
A+
A-
TİK BOZUKLUĞU NEDİR ?

Tik Bozukluğu

Tikler tekrarlayıcı, ancak ritmik olmayan yarı istemli hareketler (motor tikler) veya seslerden(vokal tikler) ibarettir. Motor ve vokal tikler basit veya kompleks olabilir. Basit motor tikler hızlı, tek basamaklı, göz kırpma veya omuz silkme gibi hareketlerdir. Kompleks motor tikler ise birden çok kas grubunu ilgilendirebilen ve amaca yönelik izlenimi uyandıran dokunma, küfür nitelikli el hareketleri (kopropraksi) gibi hareketlerdir. Basit sesli tikler de benzer şekilde burun çekme, boğaz temizleme gibi iken kompleks sesli tikler küfür etme, başkasının sözünü tekrar etme (ekolali) veya aynı kelimeyi tekrar tekrar söyleme (palilali) biçiminde olabilir.
Hastalar genellikle tik öncesinde karşı konuldukça daha çok sıkıntı hissine yol açan ve tikin gerçekleştirilmesi için zorlayan bir dürtü tarif ederler. Bir ölçüde baskılanabilir oldukları için motor tikler yarı istemsiz hareketler olarak nitelenebilir. Motor veya sesli tiklerin öncesinde olabilen rahatsız edici, baskı,sıkışma, gıdıklanma gibi değişik duyumlar söz konusudur. Duysal tik olarak nitelenen bu his motor veya sesli tikin serbest bırakılmasını takiben geçer.
Tik ile karakterize en iyi tanımlanan klinik tablo olan Tourette sendromu’nun tiklerin yanı sıra çeşitli davranış bozukluklarını da içeren bir sendrom olduğu kabul edilmektedir.
Tikler ile birlikte obsesif kompülsif bozukluk, dikkat eksikliği ve hiperaktivite hali, anksiyete bozukluğu, iletişim sorunları, depresyon,mani, kekemelik, patolojik şişmanlık, alkolizm gibi problemler de görülebilir. Okuma , yazma gibi işlemlerde de beceriksizlik olabilir.

Tourette sendromu (TS)

Tourette sendromunda tiklerin başlangıcı 18 yaş öncesindedir.Erkeklerde kadınlardan 3 kat daha fazla görülür. Genellikle yüzde motor tiklerle başlar.
TS tanı kriterlerine göre tiklerin 3 aydan uzun süre ara vermeden en az 1 yıl boyunca sürmeleri ve bağımlılık yapan madde kullanımı, ensefalit veya dejeneratif bir hastalık ile ilişkili olmamaları gerekir. Olguların birçoğunda ergenlik sonrası ve erişkin çağda tikler hafifler ve bir kısmında kaybolur.

Tik Nedir

Primer ve sekonder tikler

TS benzeri olan kronik motor tik bozukluğu 1 yıldan uzun süre devam eden saf motor tikler; kronik vokal tik bozukluğu yine 1 yıldan uzun süreli saf sesli tikler; geçici tik bozukluğu ise 1 yıldan kısa süreli motor ve sesli tikler ile karakterize klinik tabloları tanımlamak için kullanılır. Bu klinik tablolar primer tik bozukluğu olarak gruplanırlar. Primer tik bozukluklarının genetik temelde geliştiği düşünülmektedir.
Sekonder tik bozuklukları ise beyin damar hastalıkları, uzun süreyle nöroleptik ilaç kullanımı, travma, infeksizöz veya otoimmun iltihabi beyin hastalıkları ile ilişkili olarak ortaya çıkabilir.
TS’nin genetik geçişli olduğu bilinmekte, ancak geçiş biçimi ve bozukluğun gen üzerinde yerleşiminin çeşitlilik gösterdiği düşünülmektedir.

Tedavisi

TS’nin tedavisi semptomatiktir. Tiklerin tümüyle geçirilmesinden çok psikososyal açıdan kısıtlayıcı olmayan bir seviyeye indirilmesi amaç olmalıdır.
Bu aşamada kararın tercihen bir nöroloji veya psikiyatri uzmanına bırakılması uygundur.
Dr.Aysel Nasibli

Dr Aysel Nasibli
ZİYARETÇİ YORUMLARI - 0 YORUM

Henüz yorum yapılmamış.