Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul 25°C
Gök Gürültülü

TÜRK MEDENİ KANUNU BAĞLAMINDA SADAKAT YÜKÜMLÜLÜĞÜ, ALDATMA VE AF

22.06.2018
A+
A-
TÜRK MEDENİ KANUNU BAĞLAMINDA SADAKAT YÜKÜMLÜLÜĞÜ, ALDATMA VE AF

TÜRK MEDENİ KANUNU BAĞLAMINDA SADAKAT YÜKÜMLÜLÜĞÜ, ALDATMA VE AF

Türk toplumunun temelini oluşturan aile birliğine hukukumuzca önem atfedilmiş ve aile birliğinin kurulması ve korunmasına ilişkin çeşitli kanuni düzenlemeler yapılmıştır. Bu düzenlemelerden biri olan Türk Medeni Kanunu evlilik birliğinin korunması konusunda önce genel bir hükme yer vermiştir. “Evliliğin Genel Hükümleri” başlıklı bölümünde düzenlenen ve eşlerin karşılıklı yükümlülüklerinin belirtildiği 185. Maddesi “Eşler birlikte yaşamak, birbirine sadık kalmak ve yardımcı olmak zorundadırlar” hükmünü içermektedir. Belirtilen yükümlülüklere ilişkin madde kapsamında tanım yapılmamakla birlikte; eşler arasındaki bu yükümlülükler karşılıklı olup, cinsiyet ayrımı yapılmaksızın her iki eş için de geçerli ve eşit derecede bağlayıcıdır.

Karşılıklı olan bu yükümlülüklerinin başında sadakat yükümlülüğü gelmektedir.

Sadakat yükümlülüğünün ekonomik sadakat, cinsel sadakat, duygusal sadakat gibi birçok çeşidi vardır. Eşler arasındaki gerçekleri gizlememe, üçüncü kişilere karşı sır saklama gibi benzer yükümlülüklerin temelinde de bu yükümlülük yatmaktadır.

Ancak sadakat yükümlülüğünün en önemli görünümü, cinsel sadakattir. Bu sadakat yükümlülüğünün ihlâli TMK madde 161‘de düzenlenen –zina-özel boşanma nedenine dayanma imkânı vermektedir. Bunun yanı sıra, evlilik birliğinin temelinden sarsılması adı altında TMK’nın 166. maddesinde düzenlenen boşanma nedenine dayanak oluşturması da mümkündür.

Özel Boşanma Nedeni Olarak Aldatma (Zina)

Zina, evlilik birliği içerisinde, eşlerden birinin, eşi dışındaki bir kişiyle cinsel ilişki yaşaması olarak kabul edilmektedir.  Gerçekleşen eylemin bu bağlamda bir boşanma sebebi sayılabilmesi için;  ilişkide bulunanların evli olmamaları, cinsel ilişki koşulunun gerçekleşmesi ve zina eyleminde bulunan eşin kusurlu olması gerekmektedir.

Dolayısıyla örneğin iki kişinin mesajlaşması, el ele tutuşması, parkta oturması, sarılması zina olarak nitelendirilemeyecektir.

Aldatma fiilinin öğrenilmesinden itibaren hukuki süreç nasıl işler?

Aldatmaya dayalı boşanma davası, aldatmanın öğrenildiği tarihinden itibaren 6 ay içinde açılmalıdır (MK m.161/2). Boşanma sebebi daha geç öğrenilse bile, zina (aldatma) nedeniyle davası açma süresi, aldatma fiilinden itibaren 5 yıl geçmekle zamanaşımına uğrar. Ancak genel hükümlere dayalı boşanma davası açma hakkı devam etmektedir.

Aldatmayı Affetmenin Boşanmaya Etkisi

Türk Medeni Kanunu md. 161/3’e göre “Affeden tarafın dava hakkı yoktur.” Dolayısıyla zina eyleminde bulunan eşin affedilmesi halinde, zinaya dayalı olarak boşanma davası açılamayacaktır. Affetmeden farklı olarak eşlerin zina fiiline rıza göstermeleri halinde ise, bu rıza hem hukuka hem de ahlâka aykırı olduğundan geçerli kabul edilemeyecektir. Yargıtay da eşlerin birbirinin zinasına rıza göstermelerini ahlaka aykırı bulmakta ve af mahiyetinde görmemektedir.

Üçüncü Kişinin Tazminat Sorumluluğu

Aldatma durumunda aldatılan eşin, aldatıldığı üçüncü kişiden manevi tazminat isteyip isteyemeyeceği konusunda öğretide bir görüş birliği yoktur. Zira Yargıtay Hukuk Daireleri ve Hukuk Genel Kurulu önceki tarihli içtihatlarında eşin, aldatıldığı 3. Kişiye karşı tazminat davası açamayacağı yönünde görüş bildirmiştir. Açılan davalar da bu nedenle reddedilmeye başlanmıştır.

Yargıtay 4. Hukuk Dairesi’nin üçüncü kişiden tazminat istenemeyeceği yönündeki karar gerekçesi şu şekildedir;

Davalı zararın meydana gelmesinden asli olarak sorumlu tutulamaz. Yine yasa hükmünün aradığı anlamda iştirak hali de söz konusu olamaz. Zira iştiraken işlenebilir bir eylemin varlığının kabul edilebilmesi için, eylemin müstakilen ve asli olarak da işlenebilir olması gerekir. Ayrıca haksız fiil sorumluluğunu, geniş ve belirsiz bir kavram olan sadakat yükümlülüğünü ihlal etmeye iştirak çerçevesinde değerlendirmek, bu sorumluluğu belirsiz hale getirecektir.”

Ancak Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 2017 tarihinde görüş değiştirerek, aldatma fiili nedeniyle 3. kişiye tazminat davası açılabileceği yönünde 22/03/2017 tarihinde bir karar vermiştir ;

 “Evli olduğunu bilen ve buna rağmen onunla ilişkiye giren kadın, kocanın sadakatsizlik eylemine katıldığından, aldatılan eşin uğradığı zarardan koca ile birlikte ve müteselsilen sorumlu olup, eşlerin bu yüzden boşanmış olup olmamaları da önem taşımamaktadır.”  (YHGK 2017/4-1334 Esas – 2017/545 Karar No.lu Kararı)

Verilmiş olan bu karar ile önceki kararlar birbirinin aksi yönünde olup ve karışıklık yaratması nedeniyle; Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulu, içtihatların birleştirilmesine karar vermiştir. Dolayısı ilerleyen süreçte bu durum netlik kazanmış olacaktır.

Av. Emine Bilge TÜRK

İstanbul Barosu – av.bilgeturk@gmail.com

Av.Emine Bilge Türk
Av.Emine Bilge Türk
Avukat Emine Bilge TÜRK 1993 yılında Konya/Ereğli’de doğdu. İlk ve orta öğrenimini Karaman'da tamamladıktan sonra 2015 yılında Samsun On Dokuz Mayıs Üniversitesi Ali Fuad Başgil Hukuk Fakültesi’nden mezun oldu. Üniversite eğitimi süresince bir çok sosyal sorumluluk projesinde yer aldı. Bu süreçte dil eğitimi için belirli bir süre İngiltere’de bulundu. 2016 yılında avukatlık stajını tamamlayarak İstanbul Barosuna kayıtlı serbest avukat olarak çalışmaya başladı. Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Özel Hukuk Anabilim dalında yüksek lisans öğrenimine devam etmektedir. İyi derecede İngilizce ve Osmanlı Türkçesi ile temel seviye Almanca bilmektedir.
YAZARA AİT TÜM YAZILAR
ZİYARETÇİ YORUMLARI - 2 YORUM
  1. Avatar Nuray İnce dedi ki:

    Emeğinize sağlık.

  2. Avatar Bilal Erdoğdu dedi ki:

    Vermiş olduğunuz bu güzel bilgiler için öncelikle teşekkür ederim.
    Yıllarca toplumumuza empoze edilen; sözde modern hayatlarla ilgili yapılan diziler, tv şovları ve gösterilen rol modeller sonucunda insanlarımız çok uçta şeyler yaşamak istiyorlar. Bu bahsettiğim olaylar neticesinde kızların evden kaçması, gençlerin kolay yoldan ünlü ve zengin olma hayalleri bilinçlere yerleşmiş durumda. Olaylar böyle olunca; çok küçük bir hevesle yapılan evlilikler daha sonra maddi sıkıntılar yüzünden aile içi şiddete dönüşüyor. Birbirlerine sırt çeviren eşler soluğu dışarıda aramaya başlıyorlar. Tabi bu gelişen süreçte aşk dizileri, filmleri ve magazinsel hayatlar neticesiyle bilinçleri sürekli kirli fikirlerle dolduğu için, evli iken aldatmak insanlara çok normal bir davranış geliyor.
    Bana göre bu ve buna benzer nedenlerden dolayı son yıllarda kadına şiddet, kadın cinayetleri, aile içi şiddet gibi vakalar arttı.
    Daha refah ve bilgili bir toplum olma dileğiyle…
    Vermiş olduğunuz güzel bilgiler için size tekrar teşekkür ederim.